Галоўная Структура Навіны Анонсы Паслугі Электронны каталог

 

Гісторыя
Нашы дасягненні
Бібліёбус
Новыя паступленні
Перыядычныя выданні
ПЦПI
Бібліятэкарам
Відэаагляды
Год малой радзімы
Архіў навін
Важнейшыя падзеі 2016 года
Прыём грамадзян
Зваротная сувязь

 

 

 

 

Год малой радзімы

Рэспубліканскія бібліятэкі:

Абласныя бібліятэкі:


2018 Год малой радзімы

…Прыйшоў час кожнаму не толькі ўспомніць аб сваіх каранях, аб месцы, дзе засталася часцінка душы, але і аддаць доўг гэтаму кавалачку зямлі. Вельмі хочацца, каб дапамога ішла ад сэрца, стала ўласнай ініцыятывай. Яна можа быць матэрыяльнай, стваральнай, асветніцкай, творчай. Хто як можа і хто колькі можа. Залежыць ад магчымасцей, фантазіі і жадання кожнага. Настаў момант праявіць сябе і ўпісаць сваё імя ў гісторыю гэтай малой радзімы, гэтага кавалачка нашай зямлі.

           Аляксандр Лукашэнка

 

Мілы край мой,

Смаргоншчына – маці

Дзе высокія сцены бароў,

Дзе ляжаць дываны-сенажаці,

І бясконцае мора палёў.

         Дзе на беразе Віліі ўранку

         Песня сэрца кранае маё,

         Дзе дзяўчаты пяюць пра каханне,

         Пра дзявочае шчасце сваё.

                   Дзе харошыя слаўныя людзі

                   Сустракаюць усмешкай цябе,

                   Ты заходзь і гасцём у іх будзеш,

                   Будуць рады заўсёды табе!

Артур Цяжкі

 

Першая літара, першае слова і першы радок біяграфіі Смаргоні пазначаны яе Вялікасцю Гісторыяй у 1503 годзе. Выразна, вобразна, дакладна акрэсліў мінуўшчыну Смаргоні наш знакаміты паэт-зямляк Мар’ян Дукса:

Твае сляды ў стагоддзях засталіся,

Змагла прайсці праз буры і агонь.

Плыві, квітней і велічна свяціся

На хвалях часу, родная Смаргонь! 

Так, сапраўды буры і агонь, неймаверна цяжкія выпрабаванні выпалі смаргонцам на крутых этапах гістарычнага шляху. Тут трагічна скрыжоўваліся лёсы патрыётаў і ворагаў, захопнікаў і вызваліцеляў. Бязлітасна спусташаючы горад, вёў на Маскву сваю армію Напалеон. І гэтым жа шляхам ён ганебна ўцякаў з Расіі, прыпыніўшыся ў Смаргоні і па-здрадніцку кінуўшы на гібель сваё войска.

Няўмольна жорсткім лёсам было наканавана смаргонскай зямлі і людзям перажыць крывавую трагедыю і на пачатку ХХ стагоддзя. З верасня 1915 да лютага 1918 г. тут праходзіў пярэдні рубеж руска-германскага фронту. У эпіцэнтры жорсткіх баёў аказаўся і 16-тысячны горад Смаргонь, які быў ушчэнт разбураны і зруйнаваны. Часопіс «Огонёк» (сакавік 1916 г.) змясціў фотаздымкі руінаў Смаргоні, а рэпартаж з месца падзей назваў «Мертвый город». І гэта была жудасная праўда. Калі пасля заключэння Рыжскага мірнага дагавора ў 1921 годзе горад Смаргонь увайшоў у склад Польскай дзяржавы, тут засталіся толькі 154 жыхары.  

Крывавую буру Першай сусветнай вайны, амаль 20-гадовы перыяд палітычнага і сацыяльна-эканамічнага прыгнёту польскай улады, ліхалецце Вялікай Айчыннай вайны, аднаўленне разбуранага фашыстамі краю – усе гэтыя выключна цяжкія этапы гістарычнага лёсу годна і мужна прайшлі землякі-смаргонцы разам з народам роднай Беларусі.  

І адрадзілі, аднавілі свой шматпакутны горад, які стаў выразна адметны і вядомы цяпер акуратным добраўпарадкаваннем, утульнасцю і чысцінёй, прыгажосцю і прывабнасцю. А яшчэ багатым, важкім плёнам вытворча-эканамічных, сацыяльна-культурных і духоўных пераўтварэнняў. Паспяхова развіваюцца прамысловасць і будаўніцтва, умацоўваецца і карэнным чынам абнаўляецца матэрыяльная база медыцынскіх, адукацыйных, культурных устаноў Смаргоншчыны.

На гасціннай Смаргонскай зямлі спакон веку жылі і жывуць цяпер прыгожыя душой і справамі людзі: шчырыя і сціплыя, працавітыя і добрыя, шчодрыя і чулыя, таленавітыя і мужныя… Тут узгадавалася кагорта слынных дзеячаў культуры і навукі, палітыкаў, паэтаў і пісьменнікаў, асветнікаў і вайскоўцаў. Сярод іх Міхал Клеафас Агінскі, Ян і Мечыслаў Карловічы, Францішак Багушэвіч, Мар’ян Дукса, Уладзімір Някляеў, Артур Цяжкі, Віктар Роўда, Лілія Трохалева, Леанід Мрочка, Уладзімір Церабун, Уладзімір Счасны…

І вельмі прыемна, што эстафету творцаў старэйшых пакаленняў ганарова нясуць далей іх нашчадкі, нашы сучаснікі. Яны беражліва захоўваюць і памнажаюць матэрыяльную і духоўную спадчыну роднага краю, шчыруюць рупнай працай на шчасце і росквіт любімай Айчыны.

 Наверх

 

 

 e-mail© Смаргонская раённая бібліятэка, 2011